Gönderen Konu: Tübitak Lise 2. Aşama 2025 Soru 3  (Okunma sayısı 353 defa)

Çevrimdışı matematikolimpiyati

  • Geo-Maniac
  • ********
  • İleti: 1.648
  • Karma: +8/-0
Tübitak Lise 2. Aşama 2025 Soru 3
« : Aralık 23, 2025, 10:55:52 öö »
$a$ ve $b$ verilmiş gerçel sayılar olsun. Her $x,y \in \mathbb R$ için $$f(x+f^{100}(y)+a)=y+f^{2025}(x)+b$$ koşulunu sağlayan tüm $f: \mathbb R \to \mathbb R$ fonksiyonlarını bulunuz.

Not: $k$ bir pozitif tam sayı olmak üzere, $f^k(x)= \underbrace{f(f( \cdots f}_{k \ kez} (x)))$ olarak tanımlanıyor.

Çevrimdışı Metin Can Aydemir

  • G.O Genel Moderator
  • Geo-Maniac
  • ********
  • İleti: 1.507
  • Karma: +15/-0
Ynt: Tübitak Lise 2. Aşama 2025 Soru 3
« Yanıtla #1 : Aralık 23, 2025, 12:13:43 ös »
$x=-a$ yazarak başlarsak, $f^{101}(y)=y+f^{2025}(-a)+b$ elde ederiz. $f(y_1)=f(y_2)$ ise $y_1=y_2$ olması gerektiği barizdir, yani fonksiyon birebirdir. Ayrıca herhangi bir $z\in \mathbb{R}$ için $y=z-b-f^{2025}(-a)$ alınırsa, fonksiyonun örten olduğu da görülebilir. Yani fonksiyon birebir ve örtendir, tersi vardır.

Fonksiyon birebir ve örten olduğundan $f^{100}(y_0)=-a$ olacak şekilde bir $y_0$ vardır. Dolayısıyla, $$f(x)=f^{2025}(x)+y_0+b$$ elde edilir. $c:=f^{2025}(-a)+b$ dersek, $$f^{2025}(x)=f^{1924}(x)+c=f^{1823}(x)+2c=\cdots=f^{5}(x)+20c$$ elde edilir, yani $f^5(x)=f(x)+d$, ve $f$ birebir örten olduğundan, $f^4(x)=x+d$ olacak şekilde bir $d$ sabiti vardır ($d:=-20c-y_0-b$). $$f^{101}(x)=f^{97}(x)+d=f^{93}(x)+2d=\cdots=f(x)+25d$$ elde edilir. $f^{101}(x)=x+c$ olduğundan $f(x)=x+t$ formatında lineer olmalıdır. Dolayısıyla, $f^k(x)=x+kt$ olacaktır. Yerine koyarsak, $$x+y+100t+a+t=y+x+2025t+b\implies t=\frac{a-b}{1924}$$ edilir. Yani şartları sağlayan tek fonksiyon $f(x)=x+\frac{a-b}{1924}$'dür.
Gerçek hikayeler aslında söylenmeyenlerdir.

 


Sitemap 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 31 32 33 34 35 36 37 
SimplePortal 2.3.3 © 2008-2010, SimplePortal