Gönderen Konu: x⁵ ≡ x (mod 100)  (Okunma sayısı 166 defa)

Çevrimdışı geo

  • Administrator
  • Geo-Maniac
  • *********
  • İleti: 2.786
  • Karma: +10/-0
x⁵ ≡ x (mod 100)
« : Aralık 10, 2025, 09:43:17 ös »
İki basamaklı pozitif tam sayılardan biri rastgele seçiliyor. Seçilen bu sayının 5. kuvvetinin son iki basamağının, sayının kendisine eşit olma olasılığı nedir?

Çevrimdışı Metin Can Aydemir

  • G.O Genel Moderator
  • Geo-Maniac
  • ********
  • İleti: 1.503
  • Karma: +15/-0
Ynt: x⁵ ≡ x (mod 100)
« Yanıtla #1 : Aralık 10, 2025, 10:31:47 ös »
Sorunun başlığından da anlaşılabildiği gibi $\{10,11,12,\dots,99\}$ sayılarından kaç tanesinin $x^5\equiv x\pmod{100}$ denkliğini sağladığını bulmamız gerekiyor. Çin kalan teoreminden $4$ ve $25$ modunda eşitliğin sağlanması yeterlidir. $$x^5\equiv x\pmod{4}\iff x(x-1)(x+1)(x^2+1)\equiv 0\pmod{4}\iff x\equiv 0,1,3\pmod{4}$$ olacaktır. $r\in\{0,1,2,3,4\}$ olmak üzere $x=5k+r$ yazarsak, $(5k+r)^5\equiv r^5\pmod{25}$ olduğundan (binom açılımda diğer katsayılar $25$'in katı çıkıyor), $$x^5\equiv x\pmod{25}\iff 5k\equiv r^5-r\pmod{25}$$ olacaktır. $r=0,1$ ise $k\equiv 0\pmod{5}$, $r=2$ ise $k\equiv 1\pmod{5}$, $r=3$ ise $k\equiv 3\pmod{5}$ ve $r=4$ ise $k\equiv 4\pmod{5}$ bulunur. Bunları birleştirirsek, $$x^5\equiv x\pmod{25}\iff x\equiv 0,1,7,18,24\pmod{25}$$ elde edilir. Bunları birleştirdiğimizde $100$ modunda $3\cdot 5=15$ sayı bulacağız. Bunlardan tek basamaklı olanları elemeliyiz ki bunlar da $0,1,7$'dir (diğerleri otomatik olarak $25$'ten büyük olacaktır). Yani $12$ tane iki basamaklı sayı $x^5\equiv x\pmod{100}$ denkliğini sağlar. $90$ tane iki basamaklı sayı olduğundan eşitlik $\frac{12}{90}=\frac{2}{15}$'dir.
« Son Düzenleme: Aralık 10, 2025, 11:28:24 ös Gönderen: geo »
Gerçek hikayeler aslında söylenmeyenlerdir.

 


Sitemap 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 31 32 33 34 35 36 37 
SimplePortal 2.3.3 © 2008-2010, SimplePortal