Gönderen Konu: $m!=n!(n+2^a)!$ denklemini pozitif tam sayılarda çözünüz.{çözüldü}  (Okunma sayısı 1282 defa)

Çevrimdışı AtakanCİCEK

  • G.O Efsane Üye
  • *******
  • İleti: 364
  • Karma: +10/-0
  • Manisa
$A!.B!=C!$ denkleminin pozitif tam sayılarda  $1< A \leq B\leq 10^{3000}$ olacak şekildeki $A,B,C$  pozitif tamsayıları için  $(6,7,10)$ çözümü hariç tek çözüm parametrizasyonunun $x\in Z^+$ olmak üzere $(x,x!-1,x!)$ olduğu veriliyor. Buna göre $$m!=n!.(n+2^a)!$$ denkleminin negatif olmayan tam sayılarda $n+2^a\leq 10^{3000}$ için çözüm sayısının rakamları toplamı kaçtır? (İbrahim Atakan Çiçek)


Soruda verilen conjecture için : 
https://arxiv.org/pdf/1903.08370

« Son Düzenleme: Ağustos 20, 2025, 10:46:52 öö Gönderen: AtakanCİCEK »
Mekanın cennet olsun, canım ağabeyim.

Çevrimdışı AtakanCİCEK

  • G.O Efsane Üye
  • *******
  • İleti: 364
  • Karma: +10/-0
  • Manisa
Ynt: $m!=n!(n+2^a)!$ denklemini pozitif tam sayılarda çözünüz.
« Yanıtla #1 : Ağustos 14, 2025, 04:32:25 ös »
Çözüm: (İbrahim Atakan Çiçek)

Not: Bu soruda çözüm sayısı yerine tüm çözümleri sorsam daha iyi olurdu sanırım. Continued Fractions'a gerek kalmazdı.

Denklemde öncelikle $n<n+2^a$ nın bariz olduğunu görelim. Buradan yola çıkarsak, Conjecture'ın geçerli olmadığı durumlar $n=0$  ve $n=1$  olduğu görülebilir. 

$n=0$ için denklemin $m!=(2^a)!$  olduğunu görürüz. Yani denklemin çözümü  her $k\geq 1$  için $(2^k,0,k)$  olduğu görülebilir. $a=0$ için ise $m=0$ ve $m=1$  şeklinde $2$ farklı çözümün olduğu görülür.

$n=1$  için denklem $m!=(1+2^a)!$ olur. Buradan da denklemin çözümü her $k\geq 0$  için $(2^k+1,1,k)$ olur.  Bu denklemlerin çözüm sayısını daha sonra hesaplayacağız.


Şimdi soruda verilen Conjecture'ı $n>1$ olduğunu not ederek uygulayalım. Buradan $(6,7,10)$ durumunu incelersek $n=6$ , $a=0$ ve $m=10$  olduğunu görürüz. Diğer geri kalan durumlarda parametrizasyonda $n=x$ denk geldiği için ($n=x!-1$ ve $n+2^a=x$  durumunda $x<3$ geldiğinden ve buradan gelen çözümler zaten yukarıdak baktığımız trivial $n$ değerlerini verdiği için incelememize gerek yok.)

$n+2^a=n!-1$ olur. Bu denklemi çözmek için ifademizi $$2^a=n!-n-1$$ olarak yazalım ve Eşitliğin sol tarafının en az bir adet tek asal çarpan içerdiğini ispatlayalım.

Öncelikle $n$ çift sayı ise $n\geq 4$ için eşitliğin sağ tarafının $1$ den büyük tek sayı olduğu görülür ve $n=0$ ve $n=2$ için $2^a=-1$ gelir yani $n$ in çift olması çelişkiye yol açar.

$n$ tek olmalıdır. Bu durumda $n=2k+1$ , $k\in Z^+$ dönüşümü yapabiliriz. ($k=0$  çalışmadığı için) Bu durumda $2^a=(2k+1)!-(2k+2)$ olduğu görülür.

Kaba bir tahminle $k\geq 3$ olsun. Bu durumda ifadeyi $$2^a=(\dfrac{(2k+1)!}{2k+2}-1)(2k+2)$$ şeklinde yeniden yazabiliriz ve soldaki çarpanın tam sayı olduğu açıktır. Soldaki çarpanın $k\geq 3$ için tam sayı olduğu ve daima tek sayı olduğunu gösterelim. Bunu göstermek için şunu yapalım $k=3$ ü deneyerek tek olduğunu görebiliriz. $k>3$ olsun. Bu durumda $k+1|(2k+1)!$ ve $k+1\not \mid 4$ olduğundan $$v_2(\dfrac{(2k+1)!}{2k+2})\geq 1$$ olduğunu garanti ederiz. Bu nedenle

$$\dfrac{(2k+1)!}{2k+2}-1=1$$  olmalıdır. Buradan $(2k+1)!=4k+4$ olur. $k\geq 2$ için $f(k)=(2k+1)!-(4k+4)$  tanımlayıp her $k\geq 2$ için $f(k+1)>f(k)$ ve $f(2)>0$  olduğu gösterilerek ispatlanabilir. $k=1$ ve $k=0$  ı denersek sağlamadığı görülebilir.

Bu durumda geriye  $2k+2\not \mid (2k+1)!$ durumları kalır.

Yani olası değerimiz $k=1$  olur. bu durumda $k=1$  ise $n=3$   elde edilir. $2^a=n!-n-1$  denkleminde denersek $n=3$ için $a=1$ çözümü elde edilir Bunu sağlayan $m=6$ olduğu görülür. Başka çözüm yoktur. 

$k\geq 1$ için $(2^k,0,k)$  ve $k\geq 0$ için $(2^k+1,1,k)$  dan gelen çözüm sayıları hariç çözümler $(0,0,0),(1,0,0),(10,6,0),(6,3,1)$  dir.

$2^k+0\leq 10^{3000}$ olacak şekildeki en büyük $k$ tam sayısını bulmalıyız. Bunu çözmek için $2^m<5^{3000}$ i çözmemiz yeterlidir (Continued Fractions Kullanmadan bu maksimum değeri bulmanın daha güzel yolu var mıdır şu anlık bilmiyorum.). Her iki tarafı $2$ tabanında logaritmasını alırsak

$m<3000.\log_2(5)$ olarak yazabiliriz.

Continued Fractions yardımıyla  $$\dfrac{2}{1},\dfrac{7}{3},\dfrac{65}{28},\dfrac{137}{59},\dfrac{339}{146},\dfrac{1493}{643},...$$

Burada bu değerler bir alt sınır bir üst sınır şeklinde devam ediyor.

 $\dfrac{339}{146}<\log_2(5)<\dfrac{1493}{643}$ sonucuna ulaşılabilir.

Buradan sınırları genişletirsek $6965<3000.\log_2(5)<6966$ olduğu görülür. Bu da bize seçebileceğimiz en büyük $m$ nin $6965$  olduğunu yani $k=m+3000=9965$ olduğunu gösterir.

Buradan $9965-1+1=9965$ çözüm gelir. $2^{9965}=10^{3000}$ in sağlanmadığı açık olduğu için ($\pmod 5$ analiziyle)  $2^k+1\leq 10^{3000}$  için de maksimum $k=9965$  seçebiliriz. Buradan ise $9965-0+1=9966$  çözüm gelir.

Dolayısıyla toplamda denklemin $4+9965+9966=19935$  çözümü olduğu görülür. Buradan çözüm sayısının rakamları toplamı $27$  olarak bulunur.


Not: Bu eşlemede elde ettiğimiz $2^a=n!-n-1$  diyafont denklemi genel halde $p^k=n!-n-1$ için bazı sonuçlar elde edilebilir hatta çözülebiliyor da olabilir.

Not: $k$ negatif olmayan bir tamsayı , $p$ bir asal sayı ve $n$ pozitif tam sayı olmak üzere $p^k=n!-n-1$ eşitliğinin sağlandığı biliniyor. Bu durumda $k=1$ olması gerektiğini ispatlayınız.


« Son Düzenleme: Ağustos 15, 2025, 08:39:51 öö Gönderen: AtakanCİCEK »
Mekanın cennet olsun, canım ağabeyim.

Çevrimdışı Metin Can Aydemir

  • G.O Genel Moderator
  • Geo-Maniac
  • ********
  • İleti: 1.503
  • Karma: +15/-0
Ynt: $m!=n!(n+2^a)!$ denklemini pozitif tam sayılarda çözünüz.
« Yanıtla #2 : Ağustos 15, 2025, 04:35:04 ös »
Soruyu $A!B!=C!$ haline getirmektense direkt $m^a=n!-n-1$ olarak sormak bence daha güzel olurdu. Bu hali bile baya yaratıcı bir soru tek başına. $A!B!=C!$ denklemini kullanmak, basit iki istisnayı incelemek dışında ekstra bir adım eklemediği için çok etki etmiyor soruya.
« Son Düzenleme: Ağustos 15, 2025, 04:42:10 ös Gönderen: Metin Can Aydemir »
Gerçek hikayeler aslında söylenmeyenlerdir.

Çevrimdışı AtakanCİCEK

  • G.O Efsane Üye
  • *******
  • İleti: 364
  • Karma: +10/-0
  • Manisa
Ynt: $m!=n!(n+2^a)!$ denklemini pozitif tam sayılarda çözünüz.
« Yanıtla #3 : Ağustos 15, 2025, 04:46:52 ös »
Evet, ben aslında başlangıçta $m!=n!.(n+1)!$ ve $m!=n!.(n+2)!$  denklemlerini genel olarak çözüp $a\geq 2$ için mümkün olmadığının yolunu çıkarmaya çalışıyordum, o yüzden bu şekilde biraz garip kaldı soru :). Bu conjecture'yi kullanarak bu yazdığım denklemin orijinal çözümlerinin trivial hariç olmadığını tahmin etmeye çalışıyordum. Şu an bu $2^a=n!-n-1$ in biraz daha genel halini kurguladım onu da ayrı başlığa ekledim. https://geomania.org/forum/index.php?topic=9598.0

 Buraya da yapabilirsem bu sorunun genel ispatını ekliyim.

$a=0$  durumu $139)$  numaralı soruya denk geliyor: https://geomania.org/forum/index.php?topic=6419.135
« Son Düzenleme: Ağustos 15, 2025, 05:25:12 ös Gönderen: AtakanCİCEK »
Mekanın cennet olsun, canım ağabeyim.

 


Sitemap 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 31 32 33 34 35 36 37 
SimplePortal 2.3.3 © 2008-2010, SimplePortal