Gönderen Konu: Tübitak Lise 1. Aşama 1994 Soru 40  (Okunma sayısı 3316 defa)

Çevrimdışı Lokman Gökçe

  • Lokman Gökçe
  • Administrator
  • Geo-Maniac
  • *********
  • İleti: 3.808
  • Karma: +26/-0
  • İstanbul
Tübitak Lise 1. Aşama 1994 Soru 40
« : Kasım 03, 2019, 06:24:56 ös »
$A$, $B$, $C$, $D$ ve $E$ düzlem üstünde beş değişik nokta olsun. Bu noktaları birleştiren doğrulardan hiçbiri bir başkasına dik ya da paralel olmasın. Bu beş noktanın her birinden geri kalan dört noktayı birleştiren doğrulara dikler çizelim. Bu dikler birbirleriyle $A,B,C,D,E$ noktaları dışında toplam olarak en fazla kaç değişik noktada kesişebilirler?

$\textbf{a)}\ 300 \qquad\textbf{b)}\ 310  \qquad\textbf{c)}\ 320 \qquad\textbf{d)}\ 330 \qquad\textbf{e)}\ 360 $

Uğraşınca çözebileceğim zorlukta olan soruları çözmeyi severim.

Çevrimdışı geo

  • Administrator
  • Geo-Maniac
  • *********
  • İleti: 2.804
  • Karma: +10/-0
Ynt: Tübitak Lise 1. Aşama 1994 Soru 40
« Yanıtla #1 : Ocak 09, 2022, 11:49:42 ös »
Yanıt: $\boxed{B}$



Noktalar $A,B,C,D,E$ olsun.

$(A,B)$ ikilisi için; $A$ dan inilen dikmelerle ($d(A)$) $B$ den inilen dikmelerin ($d(B)$) kaç noktada kesiştiğine bakalım.

$B$ den inilen dikmeleri $A$ dan geçen doğrularla ($AE$, $AD$, $AC$) ile $A$ dan geçmeyenler ($ED$, $DC$, $EC$) doğrulara indirilen dikmeler diye iki gruba alalım. ($d_1(B)$ ile $d_2(B)$)

$d(A)$ ile $d_1(B)$ deki her doğru $6$ noktada, toplam $6 \times 3=18$ noktada kesişir.  Bu iki kümenin elemanları paralel değildir.

$d(A)$ ile $d_2(B)$ deki her doğru $6$ noktada kesişmez. Örneğin $d(B, ED) \parallel d(A, ED)$ olduğu için $5$ noktada kesişir. $5 \times 3=15$.

$d(A)$ ile $d(B)$; $15+18=33$ noktada kesişir.

$C(5,2) = 10$ nokta çifti olduğu için $330$ kesişim noktası çıkar.

Çözümde eksik olan bir şeyler daha var: üçgenlerin diklik merkezleri.

$A,B,C,D,E$ noktaları $C(5,3) = 10$ üçgen belirtir. $330$’u bulurken $3$ dikme $3$ noktada kesişir varsaymıştık. Halbuki diklik merkezinden dolayı $3$ değil $1$ noktada kesişirler. Yani her üçgen için $2$ nokta fazla sayılmış. $2\times 10 = 20$.

$ \boxed{330-20=310}$.

Not 1: Bu soru IMO 1964/5 sorusu ile aynı.

IMO sorusunda $A,B,C,D,E$ noktalarının sayılıp sayılmayacağı hakkında bir şey denmediği için orada cevap $315$ olarak bulunmuştu. Burada cevap $310$ olacaktır.

Aslında soru burada bitmiyor. $A,B,C,D,E$ nin seçilişine göre başka dikmeler de noktadaş olabilir.
Öyle $5$ nokta seçilebilir mi ki, söz konusu dikmeler $310$ değişik noktada kesişsin.

John Scholes, kalva.demon.co.uk, yarışmacıların sözlü olarak bunu yapmalarına gerek olmadığı şeklinde bilgilendirildiğini düşünüyor.

The Imo Compendium kitabına göre jüri örnek $5$ nokta beklememiş. Yine bu kitabın ifadesine göre $A(1,1)$, $B(e, \pi)$, $C(e^2, \pi^2)$, $D(e^3, \pi^3)$, $E(e^4, \pi^4)$ noktalarının yukarıda tespit ettiklerimiz dışında noktadaş dikmeler oluşturmayacağı kolaylıkla görülebilir. Ben ise kolayca göremiyorum. Bu konuda çözümünüz varsa burada paylaşabilirsiniz.

Not 2: Mustafa Töngemen'e ait 2008 yılı basımlı Tübitak Matematik Olimpiyatı Soru ve Çözümleri kitabında cevap $(E)$ olarak verilmiştir. Oradaki çözüm hatalıdır.
« Son Düzenleme: Kasım 06, 2023, 06:28:57 ös Gönderen: geo »

 


Sitemap 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 31 32 33 34 35 36 37 
SimplePortal 2.3.3 © 2008-2010, SimplePortal