Geomania.Org Forumları
Yarışma Soruları => Tübitak Lise 1. Aşama => 2015 => Konuyu başlatan: ERhan ERdoğan - Haziran 18, 2015, 05:47:50 ös
-
$xy(x-y)=1$ ve $ x^2-xy+y^2 = y+1$ koşullarını sağlayan $(x,y)$ gerçel sayı ikilileri için $x^2+y^2$ ifadesinin alabileceği en büyük ve en küçük değerlerin farkı kaçtır?
$
\textbf{a)}\ 1
\qquad\textbf{b)}\ \sqrt{2}
\qquad\textbf{c)}\ \sqrt{3}
\qquad\textbf{d)}\ 2
\qquad\textbf{e)}\ \sqrt{5}
$
-
(Mehmet Utku Özbek)
Yanıt:$\boxed{E}$
İkinci ifadeyi $x(x-y)+y^2=y+1$ diye yazıp $x(x-y)$ yerine $\dfrac{1}{y}$ yazalım. Denklem $y^3-y^2-y+1=0$ a dönüşür. Bu da $(y+1)(y-1)^2=0$ demektir. Yani $y=1$ veya $y=-1$ dir. $y=1$ olduğunda $x^2-x-1=0$ dan $x=\dfrac{1+\sqrt{5}}{2}$ veya
$x=\dfrac{1-\sqrt{5}}{2}$ çıkar. $x^2+y^2=\dfrac{6+2\sqrt{5}}{4}$ veya $x^2+y^2=\dfrac{6-2\sqrt{5}}{2}$ bulunur. $y=-1$ olduğunda $x^2+x+1=0$ çıkar ki bu denklemin kökleri gerçel değildir. O zaman $x^2+y^2$ nin alabileceği en büyük değerle en küçük değerin farkı
$\dfrac{6+2\sqrt{5}}{4}-\dfrac{6-2\sqrt{5}}{4}=\sqrt{5}$ tir.